ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ

Δεν υπάρχει πρόοδος χωρίς σύγκρουση. Συνειδητά ή ασυνείδητα, άτομα και έθνη εμπλέκονται στον αέναο πνευματικό αγώνα της Συμπαντικής Εξέλιξης, έναν αγώνα για την επικράτηση της Αλήθειας κατά του ψέματος, της Δικαιοσύνης κατά της αδικίας, της Αγάπης κατά του μίσους - αγώνα που αντανακλάται στο υλικό πεδίο προκαλώντας, δυστυχώς, πολύ ανθρώπινο πόνο… Θέτοντας κανείς τον εαυτό του στην υπηρεσία της Αλήθειας υπηρετεί το ύψιστο συλλογικό συμφέρον.

**Η Αλήθεια υπάρχει, το ψέμα πρέπει να εφευρεθεί.
**"Θα γνωρίσετε την Αλήθεια και η Αλήθεια θα σας ελευθερώσει" Βίβλος
**"Η μεγαλύτερη απώλεια στον κόσμο είναι η διαφορά μεταξύ αυτού που είμαστε κι αυτού που θα μπορούσαμε να γίνουμε."
**"Όταν οι φιλόσοφοι βασιλέψουν και οι βασιλιάδες φιλοσοφήσουν, μόνο τότε θα ευτυχήσουν οι λαοί." Πλάτων
**"Η αξία του ανθρώπου καθορίζεται από το σκαλοπάτι της κλίμακας της αγάπης πάνω στο οποίο στέκεται." Τορκόμ Σαραϊνταριάν

Κυριακή, 30 Ιουνίου 2013

Αποσπάσματα από το Λεύκωμα αποφοίτου της Θεολογικής Σχολής Χάλκης - 1957


Τυχαία (;) ήρθε στα χέρια μου αντίγραφο χειρόγραφου λευκώματος κάποιου Γιάννη, αποφοίτου της Σχολής Χάλκης, λεύκωμα στο οποίο ο ίδιος είχε ζητήσει να γράψουν συμφοιτητές του.

Παραλείποντας τα όποια κολακευτικά λόγια γράφτηκαν για το Γιάννη, θα σταχυολογήσω χαρακτηριστικά αποσπάσματα που είναι κατάλληλα προς οικοδομήν και αποκαλυπτικά του πνεύματος της Θεολογικής Σχολής Χάλκης, την οποία έκλεισαν οι Τουρκικές αρχές το 1971. (Διαβάστε εδώ κι εδώ.)

Πάμε, λοιπόν, στο λεύκωμα του Γιάννη:

--- «Αγαπητέ μου Γιάννη,

Δεν ξέρω ποια μοίρα και ποιες προϋποθέσεις έφεραν τον καθένα μας έως εδώ. Κείνο που ξέρω είναι πως ύστερα από την αποφοίτηση είναι πια τελείως ξεκαθαρισμένο το καθήκον μας. Ο κόσμος στερείται και υποφέρει. Υποφέρει όχι γιατί δεν υπάρχει χαρά στη ζωή αλλά γιατί δεν υπάρχουν άνθρωποι να τη μοιράσουν δίκαια...

Το Σχολειό εδώ μιλεί στον καθένα μας μ' άλλη γλώσσα και μ' άλλες νοσταλγίες. Δεν ξέρω τι σου 'πεν εσένα το Σχολειό. Δεν αμφιβάλλω όμως πως το κύριο πράγμα που θύμισε και υπογράμμισε και σε σένα είναι ο Θεός και ο άνθρωπος. Αν αγαπήσης αληθινά τον ένα δεν μπορείς να μην αγαπάς και τους δυο. Ο πρώτος γυρεύει να τον αγαπούμε δια του δευτέρου κι ο δεύτερος θέλει κατά τον πρώτον την αγάπη μας.

Γύρεψε, Γιάννη, τους νικημένους της ζωής και παρηγόρησέ τους όπου τους συναντήσεις. Γύρεψε τον ταλαιπωρημένο άνθρωπο όπου κι αν σκεφτής πώς μπορεί να τον οδήγησαν τ' απελπισμένα του βήματα: Στη φυλακή, στο άσυλο, στην ταβέρνα και σ' αυτό ακόμα το... πορνείο. Μη διστάσης να μπης, όταν αληθινά αγαπάς τον άνθρωπο.

Και μην ακούσης καθόλου την κρίση των ανθρώπων. Θα 'ναι τόσο βιαστική η συμβίωσή σου μαζί των...
(...)
Και τώρα που τελειώνεις και θα φύγης, πλάι στον καρδιόβγαλτό μου χαιρετισμό στέκει μαζί και η προσευχή να φυλάξη ο Θεός την καρδιά σου όπως τις έπλασε. Δεν εννοώ να την φυλάξη από τις σπαθιές των ανθρώπων, αλλ' από την βρωμιά των ανθρώπων, την οποία συχνά θα χαμηλώσης να πάρης στα χέρια σου για να την καθαρίσης και να την αγιάσης.

Μ' όλη την αδελφική αγάπη μου,
Στέλιος
22/1/1957»

***********
--- «Φίλε μου Γιάννη,
Δεν αρνούμαι να ανταποκριθώ εις την επιθυμίαν σου. Έχε και από εμένα μίαν μικράν ανάμνησιν, τις πρόχειρες αυτές σκέψεις. 

Κοίτα, λίγες στιγμές ακόμη και σε πλήττει, στο πρώτο βήμα, τ' άγριο κύμα της ζωής...

Μη δειλιάσεις όμως. Αγωνίσου με σημαία σου την Αλήθειαν και την Δικαιοσύνην, συντρίβοντας αμείλικτα κάθε εχθρόν των ευγενών ιδεωδών της ανθρωπότητος και προπαντός τους στραγγαλιστάς του πολυτίμου δια τον άνθρωπον χαρακτήρος.

Γίνου ακρίτης των ιερών αυτών εστιών του ανθρωπισμού.

Έτσι βάδισε εις την ζωήν, μην την φοβάσαι. Ναι, θα ζήσης: κοίταξε όμως να ζήσεις νικητής, κοντά εις τον Χριστόν.

Να, οι λίγες αυτές γραμμές ας σου χρησιμεύσουν όχι μόνον ως ενθύμιον αλλά και ως αποχαιρετιστήριος ειλικρινή ευχή.

 Φιλικότατα
 Εμμανουήλ
 Εν Χάλκη, 17/1/1957»

***********
--- «Τι να σου πω αγαπητέ μου Γιάννη; Να φιλοσοφήσω; δεν θα τα καταφέρω. Να θεολογήσω; Πίστεψέ με πως με κούρασε πολύ η Θεολογία, κι έτσι δεν θα κάμω ούτε αυτό.

Μόνο θα σου πω δύο λόγια απλά και συνηθισμένα, που ίσως άκουσες και από άλλους.

Λοιπόν, Γιάννη μου, άκου: Δημιούργησε με το καλό το σπίτι μαζί με τη σύντροφο της ζωής σου, και επιδόσου με ζήλο στην επιστήμη χωρίς αξιώσεις, χωρίς φιλοδοξίες.

Αγωνίσου σκληρά για την πίστη, για το έθνος, για την οικογένειά σου.

Και προ πάντων απόφευγε το γένος των παπάδων.

Εάν κάμεις αυτά, να είσαι βέβαιος ότι θα είσαι ο πιο ευτυχισμένος άνθρωπος του κόσμου.

Τελειώνοντας σου εύχομαι ό,τι καλό ποθεί η ευγενική σου ψυχή.

Με αγάπη
Γεώργιος  
8/1/1957»

***********
--- « "Τα πάντα ρει και ουδέν μένει", έφη ο Ηράκλειτος.

Εάν όμως τα πάντα έρχονται και παρέρχονται κατά την ανωτέρω ρήσιν, αγαπητέ Ιωάννη, εν μόνον παραμένει αειθαλές και αθάνατον και τούτο είναι η αρετή. Ταύτην ζήλωσον.


"Τέλος λόγου, το παν άκουε. Τον Θεόν φοβού και τας εντολάς αυτού φύλασσε, ότι τούτο πας άνθρωπος."


Την ανάμνησιν του τετραετούς κύκλου των Θεολογικών μας σπουδών μη λησμόνη.

Ο ομογάλακτος
Εμμανουήλ
14/1/1957»

***********
--- «Ευρίσκεσαι εις το κατώφλιον της θύρας της τροφού και γεραράς ταύτης Σχολής, το οποίον πρόκειται να διέλθεις δια τελευταίαν φοράν μετά από λίγους μήνας, και το οποίον αποτελεί συγχρόνως και την είσοδον εις την μεγάλην κονίστραν της κοινωνικής πάλης.

Εκεί συνάπτεται λυσσώδης πάλη κατά την οποίαν οι ισχυροί θριαμβεύουσι και οι ασθενείς κύπτουσι δουλικώς τον αυχένα προ της αυθαιρεσίας εκείνων!


Ο Αγών της ζωής εξαλείφει τα ευγενή αισθήματα και δίδει τα σκήπτρα εις τον ρεαλισμόν. Το ιδεώδες εκείνο το οποίον ο άνθρωπος επιδιώκει και το οποίον περιπαθώς εναγκαλίζεται είναι το συμφέρον.

Αλοίμονον εάν του το θίξεις! Μεταβάλλεται αίφνης εις ανθρωπόμορφον τέρας και ορμά να σε κατασπαράξει.

Αχαλίνωτος μη έσο ποτέ! Διότι εάν ποτέ ευρεθής εις τα ύψη της δόξης και πάντες οι άλλοι αποκαλύπτονται προ της δυνάμεώς σου, δυνατόν το μέγεθος της δόξης να σου προξενήση ίλιγγον και να πέσεις από τα ύψη εκείνα εις την άβυσσον.


Αναλογίσθητι το μέγεθος της ευθύνης την οποίαν αναλαμβάνεις και ήτις απορρέει εκ του αξιώματός σου.


Πείσθητι εις τα παραγγέλματα του θείου εκπροσώπου εν σεαυτώ, της συνειδήσεως, και μη πνίγεις την φωνήν της μέσα εις τα πάθη και εις τας ανόμους επιθυμίας, αλλ' είσελθε εις την οδόν των μεγάλων ανδρών και ζήτει δια των αγαθών πράξεων να φθάσης εις το ύψος αυτών.


"Αιέν αριστεύειν και υπείροχον έμμεναι άλλων." (Πάντοτε να αριστεύεις και να υπερτερείς των άλλων)

Ιδού η ανθοδέσμη, ήτις σου προσφέρεται υπό του γράψαντος τας γραμμάς αυτάς, ευχόμενος ακολούθως και καλήν σταδιοδρομίαν.

Μετ' αδελφικής αγάπης
Χρήστος
11/5/1957»

***********
--- «Ναι! Η παράκλησίς σου είναι σεβαστή. (...)

Αλήθεια!! Φεύγεις, λοιπόν, και συ Γιάννη. Πότε πέρασε αυτό το μεγάλο χρονικό διάστημα που λέγεται τετραετία; (...)
Μη δειλιάσεις από την έξω ζωή, διότι την έχεις ήδη ζήσει εδώ στη Σχολή. Άρα δεν σ' απομένει παρά να προσέξεις να μείνεις όπως είσαι, και να είσαι όπως φαίνεσαι.

Ο κόσμος, η ζωή, δεν ζητά τίποτα από εσένα παρά μόνο λίγη αγάπη, ταπεινοφροσύνη και θυσία.
 (...) Θα νικήσεις! Αυτή είναι η χαρά και η πίστις μου για σένα. (...)

Μετ' αδελφικής αγάπης
Θεολόγος
Εν Κων/πόλει, τη 17/1/1957»

***********
--- Γιάννη, παιδί μου,

Δεν σε γνώρισα πολύ, όμως μπόρεσα λίγο και διάβασα τον όμορφο κόσμο που έχεις μέσα σου. Ήθελα να μην κουρασθής να είσαι τέτοιος...

Φεύγεις από τη ζεστή τούτη φωλιά και μου ζητάς συμβουλές... Τι να σου πω, η πίστις εις το Θεό είναι το παν, παιδί μου. Με ένα σπειρί πίστεως σαν το σινάπι μπορεί ο άνθρωπος να ξεκουνήσει τα βουνά...

Ήθελα τούτο το πιστεύω να πης στον εαυτό σου, ήθελα τούτο το πιστεύω να κάμης βίωμα:

1. Πιστεύω στο Θεό που κυβερνά τον κόσμο και σώζει όσους αγωνίζονται.

2. Πιστεύω στον εαυτόν μου πως είμαι παιδί του Θεού και έχω στην ψυχή μου μια φλόγα από το άγιο φως Του.

3. Πιστεύω πως μέσα στους μεγάλους και μικρούς σκοπούς της ζωής αυτής κάπου έχω κι εγώ τη θέση μου και δεν είμαι ένα άχρηστο πράγμα.

4. Πιστεύω πως είμαι γεννημένος για έναν ωραίο αγώνα και δεν παύω καθημερινά να γυμνάζομαι γ' αυτόν.

5. Πιστεύω στην καλοσύνη των ανθρώπων και όταν ακόμη φαίνονται κακοί.

6. Πιστεύω πως τίποτε δεν είναι αδύνατον για τον άνθρωπο που θέλει.

7. Πιστεύω πως οποιοδήποτε εμπόδιο κι αν τύχει στη ζωή μου θα θραυσθή με την ορμή μου ή θα παρακαμφθή με την υπομονή μου, κι εγώ θα φθάσω νικητής στο τέρμα ή θα πέσω ηρωικός μαχητής και θα περιμένω την ανάστασιν νεκρών.

Είσαι παιδί, Γιάννη, ακόμη και προσπάθησε να δυναμώσης με την πίστη την ψυχή σου. Προσπάθησε να θρονιάσης μέσα σου το Θεό. Αγωνίσου με το σώμα, με το πνεύμα, με τη θλίψη, με τη χαρά, με τον πλούτο, με τη φτώχεια. Κι αν κάπου κάπου πέφτης κάτω και πληγώνεσαι, σήκω επάνω γρήγορα, δέσε τις πληγές σου, σκούπισε τα δάκρυά σου, και βάδιζε με τα χέρια, με τα πόδια, με το κεφάλι, όπως μπορής τέλος πάντων, να φτάσης στην κορυφή.

Έτσι κάνουν όσοι θέλουν να πάνε μπροστά και να υψωθούν ψηλά, να βρεθούν στο Θεό.

Άρχισε το δρόμο αυτό και θα δης πόσες αόρατες δυνάμεις θα σε συντροφεύουν. 

Κι όταν πια γεμίσης από το Θεό, θα είσαι Συ η μεγάλη φωνή που θα ξυπνά, που θα ενθυμίζη το ιδανικό, η φωνή που θα ξυπνά τη γη ν' ακούση τον ύμνο τ' ουρανού.

Με αγάπη πλειό πολύ από πατρική,
Ιερομόναχος Χρυσόστομος
Χανιά Κρήτης»

***********

--- «Δυο γραμμές θα χαράξω κι εγώ πάνω στο λεύκωμά σου (...).

Για να είμαι ειλικρινής δεν λυπούμαι που μέσα σε λίγους μήνες θα σε χάσουμε. Μάλλον πρέπει να πω ότι χαίρομαι γιατί ένας καλός στρατιώτης, ένας αγωνιστής, ποτισμένος με τα νάματα της Ορθοδόξου πίστεώς μας, είναι τώρα έτοιμος προς δράσιν και εργασίαν, είναι έτοιμος ο Ιερολογίτης να προσφέρη τον εαυτόν του ολοκαύτωμα στο βωμό του καθήκοντος.

Εμπρός αδελφέ μου, η Κοινωνία, η κουρασμένη, σε περιμένει να της προσφέρης τας υπηρεσίας σου. Σε περιμένει ο πόνος και το δάκρυ της χήρας και τ' ορφανού, που θα ζητήσουν να τους μαλακώσεις τον πόνο και να σκουπίσης τα δάκρυα. Σε περιμένουν τόποι που δεν τους επισκέφθη ποτέ η χαρά και το γέλιο.

Στο δρόμο σου, λοιπόν, μην κουραστής, έστω κι αν εμπόδια και πειρασμοί εμπρός σου βγουν που θα σε κάμουν να τ' αφήσης όλα.

Μην αποκάμης και μην πιστέψης ότι έχεις το δικαίωμα να ξεκουραστής ύστερα από την εκτέλεση του καθήκοντος. (Α. Μωρουά)

Τα στάδια της ζωής δεν τελειώνουν παρά μόνο όταν πέφτει η νύχτα. (Α. Μωρουά)

Τελειώνω με την ευχήν να σε δω μια μέρα ακούραστον εργάτην της Εκκλησίας, που μας σπούδασε και μας μεγάλωσε, και της ανθρωπότητος.

Με πολλή αδελφική αγάπη
Διάκ. Χρυσόστομος
Χάλκη, 23/1/1957»