ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ

Δεν υπάρχει πρόοδος χωρίς σύγκρουση. Συνειδητά ή ασυνείδητα, άτομα και έθνη εμπλέκονται στον αέναο πνευματικό αγώνα της Συμπαντικής Εξέλιξης, έναν αγώνα για την επικράτηση της Αλήθειας κατά του ψέματος, της Δικαιοσύνης κατά της αδικίας, της Αγάπης κατά του μίσους - αγώνα που αντανακλάται στο υλικό πεδίο προκαλώντας, δυστυχώς, πολύ ανθρώπινο πόνο… Θέτοντας κανείς τον εαυτό του στην υπηρεσία της Αλήθειας υπηρετεί το ύψιστο συλλογικό συμφέρον.

**Η Αλήθεια υπάρχει, το ψέμα πρέπει να εφευρεθεί.
**"Θα γνωρίσετε την Αλήθεια και η Αλήθεια θα σας ελευθερώσει" Βίβλος
**"Η μεγαλύτερη απώλεια στον κόσμο είναι η διαφορά μεταξύ αυτού που είμαστε κι αυτού που θα μπορούσαμε να γίνουμε."
**"Όταν οι φιλόσοφοι βασιλέψουν και οι βασιλιάδες φιλοσοφήσουν, μόνο τότε θα ευτυχήσουν οι λαοί." Πλάτων
**"Η αξία του ανθρώπου καθορίζεται από το σκαλοπάτι της κλίμακας της αγάπης πάνω στο οποίο στέκεται." Τορκόμ Σαραϊνταριάν

Πέμπτη, 27 Νοεμβρίου 2014

"Κόλαση" και "Παράδεισος" της ψυχής κατά την Ιουδαϊκή παράδοση


Τι συμβαίνει όταν πεθάνουμε;

By Shlomo Yaffe and Yanki Tauber

«Μία από τις θεμελιώδεις πεποιθήσεις του Ιουδαϊσμού είναι ότι η ζωή δεν ξεκινά με τη γέννηση, ούτε τελειώνει με το θάνατο.
Αυτό εκφράστηκε με τον στίχο 12:7 στον Εκκλησιαστή: “Και το χώμα (σώμα) επιστρέφει στη γη, όπου ήταν, και το πνεύμα επιστρέφει στο Θεό, ο οποίος το έδωσε.”

Ο Ραβίνος Rebbe συχνά επισήμαινε ότι ένας βασικός νόμος της φυσικής (γνωστός και ως ο Πρώτος Νόμος της Θερμοδυναμικής) είναι ότι καμία ενέργεια δεν “χάνεται” ποτέ ή καταστρέφεται. Παίρνει μόνο μια άλλη μορφή. Αν αυτή είναι η περίπτωση με τη φυσική ενέργεια, πόσο μάλλον για μια πνευματική οντότητα, όπως η ψυχή, η ύπαρξη της οποίας δεν περιορίζεται από το χρόνο, το χώρο, ή από οποιουσδήποτε άλλους οριοδείκτες της φυσικής κατάστασης.
Βεβαίως, η πνευματική ενέργεια που στον άνθρωπο είναι η πηγή της όρασης και της ακοής, του συναισθήματος και της νόησης, της βούλησης και της συνείδησης, δεν παύει να υπάρχει απλώς και μόνο επειδή το φυσικό σώμα έχει πάψει να λειτουργεί. Μάλλον, περνά από μια μορφή ύπαρξης (φυσική ζωή, όπως εκφράζεται και διενεργείται μέσω του σώματος) σε μια υψηλότερη, αποκλειστικά πνευματική μορφή ύπαρξης.
 (…) (…)
Το Παράδοξο της Ελεύθερης Επιλογής

Όπως έχει συζητηθεί εκτενώς στη Χασσιδική διδασκαλία, ο απώτερος σκοπός της ψυχής πληρούται κατά τη διάρκεια του χρόνου που δαπανά στον φυσικό κόσμο κάνοντας αυτόν τον κόσμο "έναν τόπο διαμονής για το Θεό" με την πραγμάτωση και την έκφραση της Θεϊκότητας στην καθημερινή ζωή μέσω της εκπλήρωσης του mitzvot (Θείες εντολές).

Αλλά για να έχουν οι πράξεις μας σ’ αυτόν τον κόσμο αληθινή σημασία, θα πρέπει να είναι προϊόν της ελεύθερης επιλογής μας. Αν ήταν να βιώσουμε με το mitzvot μας τη δύναμη και την ομορφιά της θείας παρουσίας που φέρνουμε στον κόσμο, θα επιλέγαμε πάντα αυτό που είναι σωστό, κι έτσι θα χάναμε την αυτονομία μας. Το προφανές γίνεται ρομποτικό. Τα επιτεύγματά μας δεν θα ήταν δικά μας περισσότερο από ό,τι είναι το "επίτευγμα" να τρώμε τρία γεύματα την ημέρα και ν’ αποφεύγουμε το πήδημα στη φωτιά.

Ως εκ τούτου, το κρίσιμο στάδιο της ζωής μας τίθεται σε ισχύ κάτω από τους όρους της σχεδόν απόλυτης πνευματικής συσκότισης: σε έναν κόσμο όπου η θεϊκή πραγματικότητα είναι κρυμμένη, κατά την οποία ο σκοπός της ζωής μας δεν είναι προφανής, έναν κόσμο στον οποίο "όλες οι υποθέσεις του είναι σοβαρές και κακές, και οι κακοήθεις άνθρωποι επικρατούν” , σε έναν τέτοιο κόσμο, οι θετικές και θεϊκές μας δράσεις είναι πραγματικά δική μας επιλογή και επίτευγμα.

Από την άλλη πλευρά, ωστόσο, πώς θα ήταν καθόλου δυνατόν ν’ ανακαλύψουμε και να ενεργήσουμε σύμφωνα με την καλοσύνη και την αλήθεια κάτω από αυτές τις συνθήκες;
Αν η ψυχή έχει βυθιστεί σ’ έναν τέτοιο άθεο κόσμο, και είναι αποκομμένη από κάθε γνώση του θεϊκού, με ποια μέσα θα μπορούσε ποτέ ν’ ανακαλύψει το μονοπάτι της αλήθειας;

Αυτός είναι ο λόγος που υπάρχει η ψυχή σε μια καθαρά πνευματική κατάσταση προτού κατεβεί σ’ αυτόν τον κόσμο. Στην προ-φυσική ύπαρξή της, η ψυχή είναι εμπλουτισμένη με τη θεία σοφία, γνώση και όραμα που θα την ενδυναμώσει στους αγώνες της να υπερβεί και να μεταμορφώσει τη φυσική πραγματικότητα.
 (...) (...)
Αλλά εδώ βρίσκεται όλο το παράδοξο της γνώσης και της επιλογής: δεν μπορούμε να δούμε την αλήθεια, δεν μπορούμε καν να τη γνωρίζουμε όταν εκδηλώνεται, αλλά την ίδια στιγμή πράγματι τη γνωρίζουμε βαθιά μέσα μας. Αρκετά βαθιά ώστε να μπορούμε να επιλέξουμε να την αγνοήσουμε, αλλά επίσης αρκετά βαθιά ώστε, όπου κι αν βρισκόμαστε και οτιδήποτε κι αν γινόμαστε, να μπορούμε πάντα να επιλέξουμε να την ξεθάψουμε. Αυτό, σε τελική ανάλυση, είναι η επιλογή: η επιλογή μας να επιδιώξουμε τη γνώση που εμφυτεύθηκε στην ψυχή μας ή να την καταστείλουμε.

Αμοιβαία αποκλειόμενες η επιτυχία και η επιβράβευση

Έτσι, το σκηνικό έχει στηθεί για τη φάση 2: τα τεστ, τις δοκιμασίες και τις ταλαιπωρίες της φυσικής ζωής. Τα χαρακτηριστικά του φυσικού – το πεπερασμένο, η αδιαφάνειά του, ο εγωκεντρισμός του, η τάση του ν' αποκρύψει ό,τι κρύβεται πίσω από αυτό – αποτελούν ένα βαρύ πέπλο που κρύβει σχεδόν όλη τη γνώση και τη μνήμη της θείας Πηγής μας.

Και όμως, κατά βάθος γνωρίζουμε το σωστό από το λάθος. Κάπως γνωρίζουμε ότι η ζωή έχει νόημα, ότι είμαστε εδώ για να εκπληρώσουμε ένα θεϊκό σκοπό. Κατά κάποιο τρόπο, όταν ερχόμαστε αντιμέτωποι με μια επιλογή μεταξύ μιας θεϊκής δράσης και μιας μη θεϊκής, γνωρίζουμε τη διαφορά. Η γνώση είναι θαμπή – μια αμυδρή, υποσυνείδητη μνήμη από μια προηγούμενη, πνευματική κατάσταση. Μπορούμε να τη φιμώσουμε, ή να την ενισχύσουμε. Η επιλογή είναι δική μας.

Κάθε τι φυσικό είναι, εξ ορισμού, πεπερασμένο. Πράγματι, αυτό είναι που προκαλεί την απόκρυψη της απεραντοσύνης του θείου. Εγγενές στη φυσική ζωή είναι ότι είναι πεπερασμένη στο χρόνο: τελειώνει. Μόλις τελειώσει – μόλις η ψυχή μας ελευθερώνεται από το φυσικό της περίβλημα – δεν μπορούμε πλέον να επιτύχουμε και να ολοκληρώσουμε. Αλλά τώρα, επιτέλους, μπορούμε να παρατηρούμε και να αντλούμε ικανοποίηση από ό,τι έχουμε καταφέρει.

Τα δύο αλληλοαποκλείονται: το επίτευγμα αποκλείει την ικανοποίηση και η ικανοποίηση αποκλείει το επίτευγμα. Το επίτευγμα μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο στην πνευματική τύφλωση του φυσικού κόσμου. Η ικανοποίηση μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο στην επιλογή: λιγότερος περιορισμός της πνευματικής πραγματικότητας.
 (...) (...)
Τι είναι Παράδεισος και Κόλαση;

Ο Παράδεισος και η κόλαση είναι εκεί όπου η ψυχή λαμβάνει την ανταμοιβή και την τιμωρία της μετά το θάνατο. Ναι, ο Ιουδαϊσμός πιστεύει, και οι εβραϊκές παραδοσιακές πηγές εκτενώς αναφέρονται, στην τιμωρία και την ανταμοιβή στη μετά θάνατον ζωή...

Αλλά αυτά είναι ένας πολύ διαφορετικός "παράδεισος" και "κόλαση" από ό, τι βρίσκει κανείς να περιγράφεται σε μεσαιωνικά χριστιανικά κείμενα ή κινούμενα σχέδια της New Yorker. Ο παράδεισος δεν είναι ένα μέρος με φωτοστέφανα και άρπες, ούτε η κόλαση κατοικείται από εκείνα τα κόκκινα πλάσματα με δίκρανα που απεικονίζονται στην ετικέτα του μη-kosher κονσερβοποιημένου κρέατος.

Μετά το θάνατο, η ψυχή επιστρέφει στη θεία Πηγή της, μαζί με όλη την θεϊκότητα που έχει "εξαγάγει" από το φυσικό κόσμο, έχοντας χρησιμοποιήσει αυτόν για σκοπούς με νόημα. Η ψυχή τώρα ξαναζεί τις εμπειρίες της σ’ ένα άλλο επίπεδο, και βιώνει το καλό που έχει πετύχει κατά τη διάρκεια της φυσικής ζωής της ως ανείπωτη ευτυχία και ευχαρίστηση, και το αρνητικό ως εξαιρετικά επώδυνο.

Αυτή η ευχαρίστηση και ο πόνος δεν είναι ανταμοιβή και τιμωρία με τη συμβατική έννοια – με την έννοια ότι θα τιμωρούσαμε έναν εγκληματία στέλνοντάς τον στη φυλακή, ή θα επιβραβεύαμε έναν αφοσιωμένο υπάλληλο με μια αύξηση. Είναι μάλλον ότι βιώνουμε τη δική μας ζωή στην πραγματικότητα – μια πραγματικότητα από την οποία ήμασταν προστατευμένοι κατά τη διάρκεια της σωματικής μας ζωής. Βιώνουμε την πραγματική σημασία και την επίδραση των ενεργειών μας. Ανεβάζοντας τον ήχο στην τηλεόραση με τη συμφωνική ορχήστρα μπορεί να είναι έντονα ευχάριστο ή έντονα οδυνηρό – ανάλογα με τον τρόπο με τον οποίο παίξαμε τη μουσική της ζωής μας.

 Όταν η ψυχή αναχωρεί από το σώμα, στέκεται μπροστά στο ουράνιο δικαστήριο να δώσει "κρίση και λογαριασμό” της γήινης ζωής της. Αλλά το ουράνιο δικαστήριο κάνει μόνο το "λογαριασμό". Το μέρος της "κρίσης", αυτό, μόνο η ίδια η ψυχή μπορεί να το κάνει. Μόνο η ψυχή μπορεί να εκδώσει απόφαση για τον εαυτό της. Μόνο αυτή μπορεί να γνωρίζει και να αισθανθεί την πραγματική έκταση αυτού που πέτυχε, ή αμέλησε να ολοκληρώσει, κατά τη διάρκεια της φυσικής ζωής της.

Απαλλαγμένη από τους περιορισμούς και τις αποκρύψεις της φυσικής κατάστασης, μπορεί τώρα να δει τη θεϊκότητα. Μπορεί τώρα να κοιτάξει πίσω στη δική της ζωή και να βιώσει ό,τι πραγματικά ήταν. Η εμπειρία της ψυχής για τη θεϊκότητα που έφερε στον κόσμο με την υπακοή στις εντολές και τις θετικές της ενέργειες είναι η εκλεκτή ευχαρίστηση του “Κήπου της Εδέμ” Παραδείσου. Η εμπειρία της για την καταστροφικότητα που σφυρηλάτησε μέσω των ολισθημάτων και παραβάσεών της είναι ο ανυπόφορος πόνος του “Καθαρτηρίου”.

Η αλήθεια πονάει. Η αλήθεια επίσης καθαρίζει και θεραπεύει. O πνευματικός πόνος του Καθαρτηρίου – ο πόνος της ψυχής όταν βρίσκεται αντιμέτωπη με την αλήθεια της ζωής – καθαρίζει και θεραπεύει την ψυχή από τους πνευματικούς λεκέδες και τις κηλίδες που οι παραλείψεις και τα αδικήματά της έχουν συνάψει σε αυτή. Απαλλαγμένη από αυτό το κέλυφος της αρνητικότητας, η ψυχή είναι πλέον ικανή να απολαμβάνει πλήρως το ανυπολόγιστο καλό που η ζωή της προκάλεσε, και να "λούζεται στη θεϊκή λάμψη” που εκπέμπεται από τη θεϊκότητα που έφερε στον κόσμο.

Διότι μια θεϊκή ψυχή γεννά περισσότερο καλό στη διάρκεια της ζωής της από ό,τι κακό. Ο πυρήνας της ψυχής είναι ανόθευτη καλοσύνη. Το καλό που καταφέρνουμε είναι άπειρο, το κακό μόνο ρηχό και επιφανειακό. Έτσι, ακόμη και η πιο κακιά από τις ψυχές, λένε οι σοφοί μας, βιώνει το πολύ δώδεκα μήνες Καθαρτηρίου, που ακολουθείται από την αιωνιότητα του Παραδείσου. Επιπλέον, η εμπειρία της ψυχής στο Καθαρτήριο μπορεί να μετριαστεί με τη δράση των παιδιών της/του και των αγαπημένων προσώπων, εδώ στη γη. Απαγγέλλοντας προσευχές και συμμετέχοντας σε άλλες καλές πράξεις "στην αξία" και "για την ανύψωση της ψυχής" που αναχώρησε σημαίνει ότι η ψυχή, στην πραγματικότητα, συνεχίζει να δρα θετικά πάνω στο φυσικό κόσμο, προσθέτοντας έτσι στην καλοσύνη της φυσικής ζωής της.

Η ψυχή, από την πλευρά της, εξακολουθεί να συμμετέχει στη ζωή εκείνων που αφήνει πίσω όταν αποχωρεί από τη φυσική ζωή. Η ψυχή ενός γονέα συνεχίζει να παρακολουθεί τις ζωές των παιδιών της/του και των εγγονιών της/του, να αντλεί υπερηφάνεια (ή πόνο) από τις πράξεις και τα επιτεύγματά τους, και να μεσολαβεί για λογαριασμό τους μπροστά στον ουράνιο θρόνο.
Το ίδιο ισχύει και για εκείνους με τους οποίους η ψυχή συνδεόταν με δεσμούς αγάπης, φιλίας και κοινότητας. Στην πραγματικότητα, επειδή η ψυχή δεν εμποδίζεται πλέον από τους περιορισμούς της φυσικής κατάστασης, η σχέση της με τους αγαπημένους της είναι, με πολλούς τρόπους, ακόμη βαθύτερη και πιο ουσιαστική από ό,τι πριν.

Ωστόσο, ενώ η ψυχή που αναχώρησε αντιλαμβάνεται και έχει επίγνωση όλων αυτών που συμβαίνουν στις ζωές των αγαπημένων της, οι ψυχές που παραμένουν στο φυσικό κόσμο περιορίζονται στο τι μπορούν ν' αντιληφθούν μέσω των πέντε αισθήσεων που λειτουργούν στο φυσικό τους σώμα.

Μπορούμε να επηρεάσουμε την ψυχή ενός αναχωρήσαντος αγαπημένου μέσω των θετικών ενεργειών μας, αλλά δεν μπορούμε να επικοινωνήσουμε μαζί της με τα συμβατικά μέσα (ομιλία, όραση, σωματική επαφή, κλπ.) που, πριν από την αναχώρησή της, καθόριζαν τον τρόπο που σχετίζονταν η μία με την άλλη. (Πράγματι, η Τορά απαγορεύει ρητά τις ειδωλολατρικές πρακτικές της νεκρομαντείας, του μεντιουμισμού και παρόμοιες προσπάθειες για “να γίνει επαφή" με τον κόσμο των νεκρών.) 

Ως εκ τούτου, το συμβάν του θανάτου, ενώ σηματοδοτεί μια ανύψωση για την ψυχή του αναχώρησε, βιώνεται ως τραγική απώλεια γι' αυτούς που αφήνει πίσω της.
(...) (...)»