Σπάνια ακούμε τη λέξη "αρετή" στην εποχή μας. Υπάρχει όμως ακόμη στα λεξικά... Η Βικιπαίδεια γράφει ότι με τη λέξη αρετή εννοούμε την "ηθική αριστεία". Η κουλτούρα μας, δυστυχώς, ενώ εγκωμιάζει και επιβραβεύει το φυσικό κάλλος, δεν εκτιμά δεόντως το κάλλος της ψυχής, την "αρετή". Ούτε αναδεικνύει τους ενάρετους σε ηγετικές θέσεις - στο βαθμό που υπάρχουν κάποιοι τέτοιοι στην κοινωνία μας - ώστε να γίνουν παράδειγμα προς μίμηση. Δεν έχουν θεσμοθετηθεί βραβεία για ενάρετους, αν και δεν θα γίνονταν αποδεκτά από τους υποψήφιους, επειδή ο πραγματικά ενάρετος δεν πιστεύει ότι κατακτά ποτέ την ηθική τελειότητα και η ταπεινοφροσύνη του δεν θα του επέτρεπε ν' αποδεχτεί ένα τέτοιο βραβείο.
Τι δεν είναι η αρετή; Η αρετή δεν είναι ούτε γνώση ούτε συνήθεια. Δεν γίνεται κάποιος ενάρετος επειδή απέκτησε πολλές γνώσεις, ή επειδή μιλάει και γράφει για την αρετή, ή επειδή κάνει το καλό από συνήθεια. Ο στολισμός της ψυχής με αρετή προϋποθέτει διαρκή αγώνα του ανθρώπου, επειδή διαρκής είναι η εσωτερική πάλη μεταξύ του καλού και του κακού, του "εμείς" με το "εγώ", του πνεύματος με τη σάρκα.
Ας δούμε τι είπαν επιφανείς Αρχαίοι Έλληνες για την αρετή, κι ας διαλογιστούμε πάνω στις ρήσεις τους:
*Αρετή, που αποκτιέσαι με πολύ κόπο απ' το ανθρώπινο γένος, είσαι ο πιο ωραίος σκοπός της ζωής. Αριστοτέλης
*Αρετή, κανένα απόκτημα δεν είναι τιμιότερο από σένα. Ευριπίδης
*Για την απόκτηση της αρετής πιο πολύ βοηθούν τα επίπονα παρά τα ευχάριστα. Πυθαγόρας
* Από τη θέλησή μας εξαρτάται η αρετή, όπως και η κακία. Αριστοτέλης
* Όλο το χρυσάφι, που βρίσκεται πάνω και κάτω από τη γη, δεν έχει την αξία που έχει η αρετή Πλάτων
* Μόνο της αρετής οι κατακτήσεις είναι σταθερές. Σοφοκλής
* Ο δρόμος προς την αρετή βαδίζεται με μόχθο. Ευριπίδης
* Με πόνο αποκτάται η αρετή. Θουκυδίδης
* Όπως το δένδρο μεγαλώνει στον καθαρό και δροσερό αέρα, έτσι και η αρετή μεγαλώνει στους σοφούς και δίκαιους ανθρώπους. Πίνδαρος
*Η αρετή, μόνη απ' τις ανθρώπινες ικανότητες, δεν παίρνει την αμοιβή της απ' έξω αλλά από τον ίδιο τον εαυτό της. Πλούταρχος
*Η αρετή δεν αγοράζεται με χρήματα μα από την αρετή όλα τα αγαθά πηγάζουν. Σωκράτης
* Η αρετή είναι ο μόνος δρόμος προς την ευτυχία. Κυνικοί φιλόσοφοι
*Για την απόκτηση της αρετής πιο πολύ βοηθούν τα επίπονα παρά τα ευχάριστα. Πυθαγόρας
* Από τη θέλησή μας εξαρτάται η αρετή, όπως και η κακία. Αριστοτέλης
* Όλο το χρυσάφι, που βρίσκεται πάνω και κάτω από τη γη, δεν έχει την αξία που έχει η αρετή Πλάτων
* Μόνο της αρετής οι κατακτήσεις είναι σταθερές. Σοφοκλής
* Ο δρόμος προς την αρετή βαδίζεται με μόχθο. Ευριπίδης
* Με πόνο αποκτάται η αρετή. Θουκυδίδης
* Όπως το δένδρο μεγαλώνει στον καθαρό και δροσερό αέρα, έτσι και η αρετή μεγαλώνει στους σοφούς και δίκαιους ανθρώπους. Πίνδαρος
*Η αρετή, μόνη απ' τις ανθρώπινες ικανότητες, δεν παίρνει την αμοιβή της απ' έξω αλλά από τον ίδιο τον εαυτό της. Πλούταρχος
*Η αρετή δεν αγοράζεται με χρήματα μα από την αρετή όλα τα αγαθά πηγάζουν. Σωκράτης
* Η αρετή είναι ο μόνος δρόμος προς την ευτυχία. Κυνικοί φιλόσοφοι
